KOREAN LEVEL UP › Koreys tili grammatikasi › -(으)ㄹ 텐데
Koreys grammatikasi “-(으)ㄹ 텐데”: maʼnosi va misollar
Qanday ulanadi
Qolip feʼl oʻzagiga, yaʼni 다 olib tashlangan lugʻat shakliga qoʻshiladi. Quyidagi feʼllar oʻzakning oxirgi tovushiga qarab qanday oʻzgarishini solishtiring.
| Lugʻat shakli | Tarjimasi | Shu qolip bilan | Talaffuzi |
|---|---|---|---|
| 보다 | koʻrmoq | 볼 텐데 | bol tende |
| 읽다 | oʻqimoq (matn) | 읽을 텐데 | ilgeul tende |
| 하다 | qilmoq | 할 텐데 | hal tende |
| 살다 | yashamoq | 살 텐데 | sal tende |
Nimalar oʻzgaradi
- Unli bilan tugagan oʻzakda oxirgi boʻgʻinga ㄹ qoʻshiladi (보 → 볼). Undosh (patchim) bilan tugagan oʻzakda 을 qoʻshiladi (읽 → 읽을). ㄹ bilan tugagan oʻzakda ㄹ saqlanadi (살 → 살), 하 esa 할 boʻladi.
Izoh
지금 출발하면 늦지 않을 텐데 왜 아직 안 가요?
«-(으)ㄹ 텐데» soʻzlovchining taxminini bildiradi («…boʻlishi kerak, lekin…») va qarama-qarshi vaziyatga, taklifga yoki savolga olib boradi. Gap «Hozir chiqsangiz kechikmaysiz, nega hali ketmadingiz?» degan maʼnoni bildiradi. Oddiy «-(으)ㄹ 것이다» ga qaraganda, undan keyingi qismga qarama-qarshilik yoki gʻamxoʻrlik maʼnosi kuchliroq.
많이 바쁠 텐데 이렇게 와 주셔서 감사합니다.
«-(으)ㄹ 텐데» «…boʻlsa kerak, lekin / …deb oʻylayman, shunga qaramay» degani va soʻzlovchining taxminini bildiradi, soʻng qarama-qarshi fakt yoki tinglovchiga gʻamxoʻrlik bildiruvchi gap davom etadi. Feʼl yoki sifat negiziga «-(으)ㄹ» qoʻshiladi. Gap «Juda band boʻlsangiz kerak, shunga qaramay shunday kelganingiz uchun rahmat» degan maʼnoni bildiradi.
Misol gapning talaffuzi
Misol gap: 지금 출발하면 늦지 않을 텐데 왜 아직 안 가요?
Ravon nutqda soʻzlar orasidagi tovushlar bir-biriga ulanadi va oʻzgaradi. Quyidagi jadvalda har bir soʻz alohida, yakka oʻzi aytilgandagi talaffuzda berilgan.
| Boʻgʻin | Harflar (undosh + unli + patchim) | Lotincha yozilishi |
|---|---|---|
| 지금 | ||
| 지 | ㅈ+ㅣ | ji |
| 금 | ㄱ+ㅡ+ㅁ | geum |
| 출발하면 | ||
| 출 | ㅊ+ㅜ+ㄹ | chul |
| 발 | ㅂ+ㅏ+ㄹ | bal |
| 하 | ㅎ+ㅏ | ha |
| 면 | ㅁ+ㅕ+ㄴ | myeon |
| 늦지 | ||
| 늦 | ㄴ+ㅡ+ㅈ | [늗] neut |
| 지 | ㅈ+ㅣ | [찌] ji |
| 않을 | ||
| 않 | ㅇ+ㅏ+ㄶ | [아] a |
| 을 | ㅇ+ㅡ+ㄹ | [늘] neul |
| 텐데 | ||
| 텐 | ㅌ+ㅔ+ㄴ | ten |
| 데 | ㄷ+ㅔ | de |
| 왜 | ㅇ+ㅙ | wae |
| 아직 | ||
| 아 | ㅇ+ㅏ | a |
| 직 | ㅈ+ㅣ+ㄱ | jik |
| 안 | ㅇ+ㅏ+ㄴ | an |
| 가요 | ||
| 가 | ㄱ+ㅏ | ga |
| 요 | ㅇ+ㅛ | yo |
Boʻgʻin boshidagi ㅇ oʻqilmaydi; boʻgʻin oxirida esa «ng» deb oʻqiladi.
Bu iboradagi tovush oʻzgarishlari
- Keskinlashish: ㄱ, ㄷ yoki ㅂ tovushi bilan tugagan boʻgʻindan keyin ㄱ, ㄷ, ㅂ, ㅅ, ㅈ keskin undoshlar (ㄲ, ㄸ, ㅃ, ㅆ, ㅉ) kabi oʻqiladi. 늦지 → [늗찌]
- ㅎ oʻqilmaydi: patchimdagi ㅎ (ㄶ va ㅀ dagi ㅎ ham) unlidan oldin talaffuz qilinmaydi. 않을 → [아늘]
Misol gapning hurmat darajasi
-요 bilan tugaydi. Kundalik hurmatli uslub: doʻkon xodimi, hamkasb, notanish va oʻzingizdan katta kishilarga bemalol aytish mumkin.
Misol gapdagi soʻzlar
Quyidagi soʻzlar TOPIK soʻzlar roʻyxatida bor (lugʻat shaklida koʻrsatilgan).
| Koreyscha | Soʻz turkumi | Tarjimasi | Daraja |
|---|---|---|---|
| 지금 | ot | hozir | TOPIK 1-daraja |
| 아직 | ravish | hali; hanuz | TOPIK 2-daraja |
| 안 | ravish | emas (inkor) | TOPIK 1-daraja |
Mashq
Davom etishdan oldin oʻzingizni sinab koʻring. Javobni bosing.
1-savol Boʻsh joyga mos soʻzni tanlang: 지금 출발하면 늦지 않을 ____ 왜 아직 안 가요?
Javobni koʻrsatish
Javob: 지금 출발하면 늦지 않을 텐데 왜 아직 안 가요?
2-savol Boʻsh joyga mos soʻzni tanlang: 많이 바쁠 ____ 이렇게 와 주셔서 감사합니다.
Javobni koʻrsatish
Javob: 많이 바쁠 텐데 이렇게 와 주셔서 감사합니다.
3-savol 보다 + -(으)ㄹ 텐데 ning toʻgʻri shakli qaysi?
Javobni koʻrsatish
Javob: 볼 텐데
4-savol 읽다 + -(으)ㄹ 텐데 ning toʻgʻri shakli qaysi?
Javobni koʻrsatish
Javob: 읽을 텐데
Shu darajadagi boshqa grammatika mavzulari
Bu iborani oʻynab oʻrganing: yozish mashqlari va testlar yodda saqlashga yordam beradi.
Oʻyinda mashq qilishBu sahifani boshqa tilda oʻqing: 日本語 English 简体中文 繁體中文 Tiếng Việt Bahasa Indonesia Монгол Français Español (México) ไทย