KOREAN LEVEL UP › Koreys tili grammatikasi › -(으)ㄹ수록
Koreys grammatikasi “-(으)ㄹ수록”: maʼnosi va misollar
Qanday ulanadi
Qolip feʼl oʻzagiga, yaʼni 다 olib tashlangan lugʻat shakliga qoʻshiladi. Quyidagi feʼllar oʻzakning oxirgi tovushiga qarab qanday oʻzgarishini solishtiring.
| Lugʻat shakli | Tarjimasi | Shu qolip bilan | Talaffuzi |
|---|---|---|---|
| 보다 | koʻrmoq | 볼수록 | bolsurok |
| 읽다 | oʻqimoq (matn) | 읽을수록 | ilgeulsurok |
| 하다 | qilmoq | 할수록 | halsurok |
| 살다 | yashamoq | 살수록 | salsurok |
Nimalar oʻzgaradi
- Unli bilan tugagan oʻzakda oxirgi boʻgʻinga ㄹ qoʻshiladi (보 → 볼). Undosh (patchim) bilan tugagan oʻzakda 을 qoʻshiladi (읽 → 읽을). ㄹ bilan tugagan oʻzakda ㄹ saqlanadi (살 → 살), 하 esa 할 boʻladi.
Izoh
한국어는 공부하면 공부할수록 더 재미있어요.
«-(으)ㄹ수록» «qancha …sa, shuncha…» degani va birinchi harakat yoki holat rivojlangani sari ikkinchisi ham oʻzgarishini koʻrsatadi. Gap «Koreys tilini qancha koʻp oʻrgansangiz, shuncha qiziqarli boʻladi» degan maʼnoni bildiradi. Bir xil feʼlni takrorlaydigan 공부하면 공부할수록 qolipi juda keng tarqalgan, ikkinchi qismda esa koʻpincha 더 yoki 점점 keladi.
한국어는 공부하면 할수록 재미있어요.
«-(으)ㄹ수록» «qancha …sa, shuncha…» degani: birinchi gapdagi daraja oshgani sari ikkinchi holat ham shunga qarab oʻzgaradi. U koʻpincha «-(으)면 -(으)ㄹ수록» qolipida ishlatiladi. Gap «Koreys tilini qancha koʻp oʻrgansangiz, shuncha qiziqarli boʻladi» degan maʼnoni anglatadi.
한국어는 배울수록 더 재미있어요.
«-(으)ㄹ수록» «qancha …sa, shuncha…» degani va birinchi harakat yoki holat rivojlangani sari ikkinchisining darajasi ham birga oʻzgarishini koʻrsatadi. U negizga qoʻshiladi (undoshdan keyin «-을수록»). Gap «Koreys tilini qancha koʻp oʻrgansangiz, shuncha qiziqarli boʻladi» degan maʼnoni bildiradi. «-(으)면 -(으)ㄹ수록» qolipi ham keng tarqalgan.
한국어는 공부하면 할수록 더 재미있어요.
«-(으)ㄹ수록» «qancha …sa, shuncha…» maʼnosini beradi: birinchi harakat yoki holat darajasi oshgani sari ikkinchisi ham u bilan birga oʻzgaradi. Koʻpincha «-(으)면 -(으)ㄹ수록» shaklida keladi. Gap «Koreys tilini qancha koʻp oʻrgansangiz, shuncha qiziqarli boʻla boradi» degani. «-더니» oʻtmishdagi kuzatuvni uning natijasi bilan bogʻlaydi va «qancha …sa, shuncha…» maʼnosiga ega emas.
Misol gapning talaffuzi
Misol gap: 한국어는 공부하면 공부할수록 더 재미있어요.
Ravon nutqda soʻzlar orasidagi tovushlar bir-biriga ulanadi va oʻzgaradi. Quyidagi jadvalda har bir soʻz alohida, yakka oʻzi aytilgandagi talaffuzda berilgan.
| Boʻgʻin | Harflar (undosh + unli + patchim) | Lotincha yozilishi |
|---|---|---|
| 한국어는 | ||
| 한 | ㅎ+ㅏ+ㄴ | han |
| 국 | ㄱ+ㅜ+ㄱ | [구] gu |
| 어 | ㅇ+ㅓ | [거] geo |
| 는 | ㄴ+ㅡ+ㄴ | neun |
| 공부하면 | ||
| 공 | ㄱ+ㅗ+ㅇ | gong |
| 부 | ㅂ+ㅜ | bu |
| 하 | ㅎ+ㅏ | ha |
| 면 | ㅁ+ㅕ+ㄴ | myeon |
| 공부할수록 | ||
| 공 | ㄱ+ㅗ+ㅇ | gong |
| 부 | ㅂ+ㅜ | bu |
| 할 | ㅎ+ㅏ+ㄹ | hal |
| 수 | ㅅ+ㅜ | su |
| 록 | ㄹ+ㅗ+ㄱ | rok |
| 더 | ㄷ+ㅓ | deo |
| 재미있어요 | ||
| 재 | ㅈ+ㅐ | jae |
| 미 | ㅁ+ㅣ | mi |
| 있 | ㅇ+ㅣ+ㅆ | [이] i |
| 어 | ㅇ+ㅓ | [써] sseo |
| 요 | ㅇ+ㅛ | yo |
Boʻgʻin boshidagi ㅇ oʻqilmaydi; boʻgʻin oxirida esa «ng» deb oʻqiladi.
Bu iboradagi tovush oʻzgarishlari
- Tovushning ulanishi: patchimli boʻgʻindan keyin unli bilan boshlanuvchi boʻgʻin kelsa, oxirgi undosh keyingi boʻgʻinga oʻtib talaffuz qilinadi. 국어 → [구거]
Misol gapning hurmat darajasi
-요 bilan tugaydi. Kundalik hurmatli uslub: doʻkon xodimi, hamkasb, notanish va oʻzingizdan katta kishilarga bemalol aytish mumkin.
Misol gapdagi soʻzlar
Quyidagi soʻzlar TOPIK soʻzlar roʻyxatida bor (lugʻat shaklida koʻrsatilgan).
| Koreyscha | Soʻz turkumi | Tarjimasi | Daraja |
|---|---|---|---|
| 재미있다 | sifat | qiziqarli; maroqli | TOPIK 1-daraja |
Mashq
Davom etishdan oldin oʻzingizni sinab koʻring. Javobni bosing.
1-savol Boʻsh joyga mos soʻzni tanlang: 한국어는 공부하면 공부____ 더 재미있어요.
Javobni koʻrsatish
Javob: 한국어는 공부하면 공부할수록 더 재미있어요.
2-savol Boʻsh joyga mos soʻzni tanlang: 한국어는 공부하면 할____ 재미있어요.
Javobni koʻrsatish
Javob: 한국어는 공부하면 할수록 재미있어요.
3-savol 보다 + -(으)ㄹ수록 ning toʻgʻri shakli qaysi?
Javobni koʻrsatish
Javob: 볼수록
4-savol 읽다 + -(으)ㄹ수록 ning toʻgʻri shakli qaysi?
Javobni koʻrsatish
Javob: 읽을수록
Shu darajadagi boshqa grammatika mavzulari
Bu iborani oʻynab oʻrganing: yozish mashqlari va testlar yodda saqlashga yordam beradi.
Oʻyinda mashq qilishBu sahifani boshqa tilda oʻqing: 日本語 English 简体中文 繁體中文 Tiếng Việt Bahasa Indonesia Монгол Français Español (México) ไทย